'Dankbaar dat mijn ouders dit niet meer mee hoeven te maken' een column van Simon Soesan
- Simon Soesan
- 4 mei 2025
- 3 minuten om te lezen

Foto Gemeente Amsterdam
Mijn ouders zijn enkele jaren geleden op hoge leeftijd gestorven. Mijn moeder was 90,
mijn vader 96 jaar oud geworden. Net als elk ander persoon die de tweede
wereldoorlog heeft meegemaakt, hebben zij hun eigen ervaringen en herinneringen
gehad.
Mijn mazzel is dat ik ze veel vragen heb gesteld over die tijd en de mazzel van
onze kinderen en kleinkinderen is dat de Spielberg Foundation hun getuigenis op
beeldband heeft gezet, waarvan ik een kopie heb.
Van de gesprekken die ik met mijn ouders heb gehad over de Sho’a, begrijp ik dat het
allemaal heel onschuldig begon. Het begon namelijk met mensen die een andere
mening hadden en die mochten uiten. Nederland was toch immers een democratie? Dat
die meningen vaak op onjuistheden en pure bloedsprookjes gebaseerd waren, deed er
niet toe. Nadat de Duitsers het hart van Rotterdam hadden platgebombardeerd,
stonden er in Amsterdam dames met bloemen in hun handen om de Duitse “bevrijder”
te huldigen.
Ook toen de gemeente Amsterdam meewerkte aan het verzoek om op een plattegrond
alle “Joodse huizen” te markeren, was er niets aan de hand. “We zeiden altijd dat het in
Nederland nooit zo ver zou komen als in Duitsland. Onze familie was al 400 jaar in
Nederland, we zijn Nederland en het zal allemaal heus niet zo van stapel lopen,
dachten wij.”, zei mijn vader vaak.
Joodse huizen markeren, Joden van school trappen, Joden niet meer laten werken,
Joden op straat in elkaar slaan, Joodse winkels markeren, Jodensterren dragen, “Joden
niet gewenscht” op borden schrijven, Joden voor zeveneneenhalve gulden aangeven,
Joden oppakken, Joden op de trein zetten, Joden wegsturen – het gebeurde langzaam
maar zeker en het resultaat maakte Nederland wereldkampioen “JodenDoden”: meer
dan 90% van de Nederlandse Joodse bevolking werd, met behulp van boeren, burgers,
buitenlui, politie, NS en de gemeenten, afgeslacht met Duitse vernuftigheid.
Een klein procent van de Nederlanders in die tijd waren hierop tegen en werden actief.
In het verzet, in de onderduik, de oranjebrigade en de LifeLine bijvoorbeeld.
Mijn ouders overleefden de Sho’a, dankzij de familie Snellen uit Zeventum, helden die
het gif van de Duitsers weigerden te slikken. Bijna 3 jaar verbleven ze bij deze ware
Nederlanders. Toen ze terugkwamen naar Amsterdam, kwamen ze te weten dat 337
leden van hun gezamenlijke families afgevoerd en afgeslacht waren. Hoe zei mijn
moeder het altijd? “Die zijn niet terug gekomen.”
Ze bouwden hun leven weer op, ondanks huurschulden van de gemeente Amsterdam,
omdat ze bijna drie jaar geen huur hadden betaald. Ondanks ex-buren, aan wie ze hun
eigendommen in bewaring hadden gegeven, die hun niets terug gaven.
Mijn ouders waren heilig overtuigd dat dit nooit meer zou kunnen gebeuren. Ik kon dat
niet geloven en ben heel jong in mijn eentje naar Israel gegaan.
Elk jaar op 4 mei stonden we twee minuten stil. Waar we ook waren, wat we ook deden.
Vaak liep ik mee naar het Westerhoutplein in Beverwijk, waar de dodenherdenking werd
gehouden. Dan had ik altijd zes bloemen bij me, die ik in de vorm van de Davidster
neerlegde bij de bloemen en kransen. Gele bloemen, net als die Jodenster.
Mijn moeder stierf in 2013. Mijn vader in 2019.
Als ik nu Nederland bezoek, hoor ik weer mensen met andere meningen. Nederland is
immers een democratie? Dat die meningen weer op onjuiste informatie en
bloedsprookjes zijn gebaseerd, doet er niet toe.
Weer staat er op muren geschreven dat Joden dood moeten. Zelfs op de Dam mag je
liegen wat je wil over Joden. En als je er wat van zegt, is dat uitlokking.
Joden zijn weer niet gewenst in Nederland. Zelfs de stem van rede en verbroedering
van Christenen voor Israel wordt bruut gesmoord en ook hun worden bloedsprookjes
toegegooid.
Nee, Joden zijn weer niet gewenst in Nederland. Antisemitisme viert hoogtij met de
Amsterdamse burgermeester als Beschermvrouw en een TV personage die trots verteld
dat hij een kaars bij een vrouw naar binnen heeft geduwd als woordvoerder.
Wat ben ik dankbaar dat mijn ouders dit niet meer mee hoeven te maken.





Ik was vandaag voor het eerst afwezig bij de Apollolaan, na al die jaren die elke keer stijlvolle en waardige herdenking te hebben bijgewoond heb ik gemerkt dat zelfs van die sprekers hun oprechte en gevoelige woorden niet genoeg zijn geweest om de Nederlandse "intelligentia" na 7 oktober 2023 ook maar iets te hebben geleerd.