ANALYSE Seth J.Frantzman: Spanningen lopen op in Zuid-Syrië: wat staat ons te wachten in de betrekkingen tussen Syrië en Israël?

Leden van de Syrische veiligheidsdiensten houden de wacht bij een beschadigde gebouw. Foto via Jerusalem Post

Het Syrische ministerie van Buitenlandse Zaken zei woensdag dat het de berichten over raketten die de avond ervoor vanuit Syrië op Israël waren afgevuurd, niet kon bevestigen, schrijft Seth J. Frantzman in The Jerusalem Post.

De IDF zei dat "na de projectielen die eerder vandaag (dinsdag) op Israëlisch grondgebied zijn afgevuurd, IDF-straaljagers wapens van het Syrische regime in het gebied van Zuid-Syrië hebben aangevallen."

De IDF verklaarde ook dat "het Syrische regime verantwoordelijk is voor de huidige situatie in Syrië en de gevolgen zal blijven dragen zolang er vijandige activiteiten vanuit zijn grondgebied plaatsvinden. De IDF zal optreden tegen elke bedreiging voor de staat Israël."

De nieuwe Syrische regering bevindt zich in een lastig parket. Sinds de omverwerping van het Assad-regime op 8 december probeert de nieuwe Syrische regering de banden met Israël te verstevigen. Het is duidelijk dat ze geen bedreiging vormt voor Israël. Ze heeft ook hard opgetreden tegen Palestijnse terroristische groeperingen, leden van de Palestijnse Islamitische Jihad gevangengezet en andere groeperingen gedwongen te vertrekken. Het Assad-regime was een bondgenoot van Iran en Hezbollah.

Het maakte wapensmokkel naar Hezbollah mogelijk. De nieuwe regering verhindert smokkel. De nieuwe regering is ook een partner van Turkije en Qatar. Israël ziet Ankara steeds meer als een potentiële uitdaging in Syrië. De Amerikaanse president Donald Trump ontmoette in mei de nieuwe president van Syrië, Ahmed al-Shara'a. Trump benoemde vervolgens een nieuwe gezant, Tom Barrack, om de residentie van de ambassadeur in Syrië te heropenen en de dialoog met Damascus aan te gaan.

Israël is niet zo enthousiast over Syrië. Israël voerde tussen 2013 en 2024 duizenden luchtaanvallen uit om de Iraanse infiltratie in Syrië te ontmoedigen. Dit werd de 'Campagne Tussen de Oorlogen' genoemd. Toen Assad viel, keerde Israël zich ook tegen de nieuwe regering. Israëlische functionarissen hebben Shara'a ervan beschuldigd een "jihadist" te zijn. De Shara'a-regering heeft echter geprobeerd te laten zien dat ze geen bedreiging vormt. Ze heeft haar extremistische verleden opgegeven en geprobeerd Syrië te verenigen.

Israël heeft erop aangedrongen dat Zuid-Syrië gedemilitariseerd zou worden en heeft Shara'a en de nieuwe Syrische regering met geweld bedreigd. De IDF heeft de afgelopen zes maanden talloze aanvallen uitgevoerd in Zuid-Syrië. Volgens de IDF zijn deze aanvallen gericht op bedreigingen, zoals de voormalige uitrusting van het Assad-regime.

De Syrische regering zei, volgens Al-Ikhbariah, dat "wij geloven dat er veel partijen zijn die de regio proberen te destabiliseren om hun eigen belangen te bereiken." De Syrische regering zei op 4 juni ook dat "wij bevestigen dat Syrië geen bedreiging vormt voor welke partij in de regio dan ook, en dat de hoogste prioriteit in Zuid-Syrië ligt in het uitbreiden van het staatsgezag en het beëindigen van de aanwezigheid van wapens buiten officiële instellingen, om zo de veiligheid en stabiliteit voor alle burgers te waarborgen."

De Syrische regering veroordeelde ook de Israëlische luchtaanvallen en bombardementen op Zuid-Syrië die plaatsvonden na de raketaanval op 3 juni. Het is niet duidelijk wat er in Zuid-Syrië is aangevallen. Het lijkt er echter op dat Israël Syrische regeringsposten heeft aangevallen als reactie op raketten die door een andere groep zijn afgevuurd. De Syrische regering kan Zuid-Syrië niet beveiligen omdat Israël het gebied gedemilitariseerd wil hebben.

Het gevolg hiervan is dat de beveiliging van het gebied zwak is en dat dreigingen het gebied kunnen infiltreren. Israël stelt de Syrische regering vervolgens verantwoordelijk voor het niet stoppen van de dreigingen, ook al wil Israël ook niet dat de Syrische regering voldoende troepen in Zuid-Syrië inzet om de dreigingen te stoppen. Dit leidt tot een mogelijke chaos, vergelijkbaar met wat er gebeurde in Gaza, de Westelijke Jordaanoever en Zuid-Libanon.

Syrië zei woensdag dat het "ook de Israëlische bombardementen op dorpen en steden in het gouvernement Daraa, die tot enorme menselijke en materiële verliezen hebben geleid, krachtig veroordeelt. Deze escalatie vormt een flagrante schending van de Syrische soevereiniteit en verhoogt de spanningen in de regio, juist nu we behoefte hebben aan kalme en vreedzame oplossingen."

We roepen de internationale gemeenschap op haar verantwoordelijkheid te nemen om deze aanvallen te stoppen en inspanningen te ondersteunen die gericht zijn op het herstellen van de veiligheid en stabiliteit in Syrië en de regio." Het rapport van Al-Ikhbariah vermeldde: "De Israëlische aanvallen in Zuid-Syrië zijn hervat, waarbij de Israëlische bezettingstroepen het gebied Saham al-Golan ten westen van Daraa hebben beschoten. Dit volgde op Israëlische beschuldigingen dat twee raketten, afgevuurd vanuit Zuid-Syrië, op de bezette Golanhoogten waren neergekomen."

Al-Ain-media in de VAE merkten op dat "Syrische veiligheidsbronnen aan Reuters vertelden dat Israël een reeks aanvallen uitvoert op doelen in het zuiden van het land." In hetzelfde bericht werd opgemerkt dat de Israëlische minister van Defensie had gezegd dat Israël de Syrische president verantwoordelijk houdt voor eventuele bedreigingen aan het adres van Israël. "We zullen zo snel mogelijk daadkrachtig reageren. We zullen niet toestaan ​​dat de realiteit van 7 oktober 2023 terugkeert", aldus de Israëlische minister van Defensie.

Het Syrische ministerie van Buitenlandse Zaken is er duidelijk over dat het land geen bedreiging vormt voor Israël of andere landen. Al-In merkte op dat de verklaring van het ministerie eraan toevoegde "dat de hoogste prioriteit in Zuid-Syrië het uitbreiden van het staatsgezag is en het beëindigen van de aanwezigheid van wapens buiten officiële instellingen, om zo de veiligheid en stabiliteit voor alle burgers te waarborgen." De rapporten vermeldden verder dat Israëlische aanvallen gericht waren op gebieden nabij Izraa in het oostelijke Daraa-platteland, Tal Shaar in het Quneitra-platteland en de Saasaa- en Kanaker-gebieden in het Damascus-platteland.

De incidenten in Zuid-Syrië komen op een moment dat Syrië probeert de regio te bereiken. De Syrische minister van Buitenlandse Zaken ontmoette Qatarese functionarissen. De Syrische minister van Defensie, generaal-majoor Murhaf Abu Qasra, ontving op 3 juni de zaakgelastigde van de Franse ambassade in Syrië, Jean-Baptiste Faivre, en luitenant-kolonel Henri Le Masne de Chermont. De Syrische SANA besprak ook de Syrische toenadering tot Turkije op het gebied van arbeidsrelaties en Pakistan op het gebied van wetenschappelijke uitwisseling. Er werden in Qatar ook gesprekken gevoerd over samenwerking op het gebied van energie en sport.

Het laatste wat de nieuwe Syrische regering wil, is destabilisatie in Zuid-Syrië. Het is niet duidelijk welke groep achter de raketbeschietingen zit. Online berichten maken melding van een aan Iran gelieerde groep en een pro-Palestijnse groep.

Deze snode actoren willen de regio ondermijnen en tevens chaos en conflict tussen Israël en Syrië zaaien. Israël en Syrië hebben er vandaag de dag gemeenschappelijke belangen bij om de strijd aan te gaan met Iraanse smokkelaars en door Iran gesteunde milities. De Syrische burgeroorlog stelde Iran in staat Syrië uit te hollen en Syrië meer te infiltreren dan voorheen. Het verwijderen van Assad biedt een kans om dit gebied te stabiliseren.

Het verzwakken van de Syrische regering in Zuid-Syrië zou er echter toe kunnen leiden dat gewapende groepen het gebied binnendringen en Israël bedreigen, net zoals dat in Libanon gebeurde vanwege een zwakke staat. Syrië zegt dat het het zuiden wil binnenvallen en de wapens wil uitroeien die niet in handen van de staat zijn. De raketbeschietingen zouden een wake-upcall kunnen zijn dat Israël en Syrië zouden kunnen samenwerken. De nieuwe Amerikaanse gezant in Damascus zou een rol kunnen spelen. De vraag is nu of de retoriek kan veranderen en er vooruitgang kan worden geboekt, of dat meer luchtaanvallen en chaos de toekomst zijn.