KAN News commentaar: De nederlaag in de VS is niet alleen een klap voor Trump, maar ook voor de status van Israël

Foto via KAN News

De uitslagen van de tussentijdse verkiezingen in de Verenigde Staten, die woensdagochtend vroeg binnenkwamen, voorspellen niet alleen een nederlaag voor president Donald Trump, maar ook voor de positie van Israël in het land. De overname van beide kamers van het Congres door de Democraten sluit goed aan bij de aanhoudende afname van de positieve houding ten opzichte van Israël in de Verenigde Staten, zowel binnen de Democratische als de Republikeinse partij. Binnen een partij die zich uitstrekt van Chuck Schumer tot Rashida Tlaib, is de diversiteit groot, maar de kritiek op Israël is duidelijk.

Gisteren waren er twee voorbeelden hiervan te vinden in de Amerikaanse pers: over de kwesties van hulp aan Israël en de oorlog tegen Iran. Wanneer de Amerikaanse president op verkiezingsdag zegt dat hij de financiële steun van zijn land aan Israël zal stopzetten, sluit hij aan bij de publieke opinie. Dit is niet zomaar een verkiezingsslogan, maar een afspiegeling van de absurditeit die de meeste Amerikaanse burgers voelen: hoe is het mogelijk dat de hightechnologische natie en het Iron Dome-systeem jaarlijks 3,8 miljard dollar ontvangen van de Amerikaanse belastingbetaler?

Na jaren waarin het Israëlische defensieapparaat en de leiding Amerikaanse hulp als vanzelfsprekend beschouwden, en deze soms zelfs meetelden als onderdeel van het defensiebudget, beginnen er in de Verenigde Staten vragen te rijzen over de voortzetting van deze financiering. Zelfs de gegevens die aantonen dat het geld via circulaire transacties terugvloeit naar de Amerikaanse industrie, ondersteunen het argument van het tegendeel niet echt, zeker niet nu de wereldwijde defensietechnologie-industrie floreert.

Overigens hebben Trump en Yair Netanyahu – de enigen die dit openlijk of via Twitter hebben aangekaart – gelijk. Benjamin Netanyahu was degene die om deze stap verzocht. Vanuit het perspectief van de premier is dit een voorbereidende stap, gezien de Amerikaanse publieke opinie over de voortzetting van de financiering, vlak voordat de Verenigde Staten en Israël een financieringsakkoord voor nog eens tien jaar goedkeuren. Netanyahu en zijn adviseur Ron Dermer betoogden dat een Israëlische verklaring dat de financiering binnen tien jaar zou worden stopgezet, de weg zou vrijmaken voor het sluiten van "nog een akkoord", waarmee de overdracht van hulpgelden aan het Israëlische leger zou worden gewaarborgd. Maar Trump deed, zoals Trump betaamt, wat hij altijd doet: zonder veel uitleg, argumentatie of voorkennis.

Hooggeplaatste figuren binnen de defensie-industrie vernamen het nieuws via de media. Het klopt dat Netanyahu het stopzetten van de hulp als doel heeft gesteld, maar niet nu, en zeker niet op deze manier. Het is nog steeds onduidelijk wat de president precies bedoelde. Bedoelde hij het stopzetten van de hulp aan het einde van 2026, wat in Israëlische ogen een verlies van 7,6 miljard dollar betekent voor de resterende twee jaar van de overeenkomst? Betekent dit dat de overeenkomst zoals gepland aan het einde van 2028 afloopt en dat er simpelweg geen nieuwe overeenkomst wordt getekend? De mensen rondom de premier probeerden uit te leggen dat het Congres sowieso degene is die de geldoverdracht elk jaar moet goedkeuren en dat de beslissing in hun handen ligt. Dat klopt, maar zelfs tijdens de oorlogsjaren en de felle kritiek op Israël heeft het Congres het geld overgemaakt. Nu misschien niet meer.

En dan is er ook nog Iran. Gisteren meldde de New York Times, op basis van bronnen in de Verenigde Staten, dat Israël gevoelige inlichtingen had gedeeld met zijn Amerikaanse tegenhangers, waaruit bleek dat Iran overwoog chemische wapens in te zetten tegen zijn vijanden . Het artikel stelde dat deze informatie controversieel is binnen de Amerikaanse gemeenschap en dat sommige Amerikaanse functionarissen geloven dat het onderdeel is van Netanyahu's poging om de Verenigde Staten opnieuw in een oorlog met Iran te betrekken.

Ook in dit geval speelt de Amerikaanse publieke opinie een belangrijke rol. Zowel binnen de Democratische Partij als in delen van de Republikeinse Partij wordt Israël gezien als degene die de Verenigde Staten in een oorlog met Iran heeft meegesleept. Of dit nu terecht is of niet, feit is dat Netanyahu sinds het staakt-het-vuren in april vorig jaar herhaaldelijk heeft geprobeerd Trump te overtuigen om groen licht te geven voor een nieuwe aanval, maar dat is niet gebeurd. Het dagelijks leven in de Verenigde Staten wordt sterk beïnvloed door de kosten van de oorlog in Iran. Niet alleen de brandstofprijzen, maar ook de kosten van de oorlog zelf, die in de miljarden lopen, mocht dat iemand bekend voorkomen.

En het is onmogelijk zonder de connectie tussen Netanyahu en Trump. Een van de adviseurs in het Witte Huis beschreef hun relatie aan mij als die van een echtpaar dat al tientallen jaren getrouwd is, met ups en downs, sneren en grappen. Toen Netanyahu terugkeerde van zijn eerste bezoek aan Trumps Witte Huis in diens tweede ambtstermijn, was hij gecharmeerd. Tijdens de daaropvolgende kabinetsvergadering hield hij wat de "loyaliteitsrede" werd genoemd, met een duidelijke hint: wie zich niet beter gedraagt, blijft hier weg. De premier zag de president – ​​en handelde. Hij verving het hoofd van de Mossad door zijn militaire secretaris, generaal-majoor Roman Gofman, ontsloeg het hoofd van de Shin Bet en benoemde generaal-majoor David Zini in zijn plaats, en als het kon, zou hij ook de waarnemend stafchef, Eyal Zamir, ontslaan.

Ook in Israël is dit geen extreem scenario meer.Trump-aanhangers bestormden het Capitool na het verlies van de verkiezingen Foto: AP

De gevolgen van deze acties zijn met eigen ogen te zien. Zini's optreden in het onderzoek naar vermeende buitenlandse inmenging in de verkiezingen mondt uit in een frontale botsing tussen de machthebbers. De Likud-partij, die sprak van een "zwarte wolk" boven de verkiezingsuitslag, is in recente verklaringen al overgegaan tot beschuldigingen van "verkiezingsfraude". De Israëlische verkiezingsdag van 6 januari lijkt niet langer zo'n extreem scenario. Online, op sites die gelieerd zijn aan de Likud, circuleren al oproepen tot massale demonstraties tegen "verkiezingsfraude". Dit alles terwijl de Centrale Kiescommissie keer op keer verklaart dat er geen aanwijzingen zijn gevonden voor een schending van de zuiverheid van de verkiezingen .

Netanyahu heeft Trump de afgelopen jaren geobserveerd en veel van hem overgenomen. Van de dramatische sociale media, de scherpe boodschappen (de slogan "totale overwinning" is nu veranderd in twee bijen) tot, natuurlijk, zijn eigen gedrag. Rechts staat onder druk, zei de premier tijdens zijn campagne. En inderdaad, de verkiezingsuitslag wijst erop dat die tot zijn aftreden zou kunnen leiden. Zo gaat dat nu eenmaal in een democratie. Vanavond is bewezen dat zelfs in Trumps Verenigde Staten het niet altijd mogelijk is om "Capitol" te spelen, en dat rechts soms verliest bij de stembus.