N12News: Libanon op een kruispunt: tussen de verwoesting van het zuiden en de droom van Tel Aviv
- Joop Soesan

- 7 jun
- 5 minuten om te lezen

Foto N12News
Premier Benjamin Netanyahu is altijd al een man van pakkende slogans geweest. Afgelopen weekend, tijdens een speciale bijeenkomst met de leiders van de autoriteiten in het noorden, die plaatsvond in een beveiligd gebied in Shlomi, presenteerde hij zijn nieuwe creatie: "Ontwikkeling en versnelling, veiligheid en uitsluiting." Enerzijds een grootschalig hulpprogramma van 13 miljard shekels; anderzijds een belofte om een nieuwe veiligheidsrealiteit te creëren. "Wat jullie in het zuiden hebben gezien, zal ook in het noorden gebeuren," verklaarde Netanyahu vol zelfvertrouwen. "Ze geloofden het niet, nu gelooft iedereen het," meldt N12News.
Maar de realiteit in Libanon en het noorden van het land weigert zich te schikken naar succesvolle retoriek. Slechts twintig minuten nadat de vergadering was afgelopen, vloog een drone van Hezbollah een vredig gebied binnen. De alarmen verstoorden de "feestelijke" vieringen van de regering en herinnerden iedereen eraan dat de weg naar "de sprong" door onophoudelijk vuur loopt.
Dit incident symboliseerde een dag van complete chaos: enerzijds berichten over een door de regering-Trump bemiddeld staakt-het-vuren, anderzijds strijdlustige verklaringen van Hezbollah en krachtige aanvallen van het Israëlische leger. Daartussenin staat een verdeeld, uitgeput Libanees volk, dat geluiden begint te maken die voorheen als een doodvonnis zouden zijn beschouwd.
"Het schreeuwende gesprek": Trump versus Netanyahu
Centraal in het diplomatieke drama staat een as van invloed en manipulatie. Aan de ene kant de Verenigde Staten en Israël; aan de andere kant Iran. Volgens commentator Ohad Hamo hebben we de afgelopen week een geraffineerde Iraanse "beïnvloedingsoperatie" gezien. Teheran, dat onder zware druk staat om de aanvallen van de IDF op Dahiyya in Beiroet te stoppen, is de middelen die het tot zijn beschikking heeft gaan gebruiken.
Volgens berichten en gelekte informatie heeft Iran zich tot tussenpersonen zoals Pakistan gewend en een dreigende boodschap overgebracht: we overwegen een preventieve aanval op Israël. Tegelijkertijd hebben de Amerikanen een verhoogde paraatheid bij Iraanse raketeenheden geconstateerd.
Het bericht kwam aan in Washington. Donald Trump, die beloofd had een einde te maken aan de oorlogen in het Midden-Oosten en geen nieuwe te beginnen, kwam onder druk te staan. Hij zag de oorlog uit zijn handen glippen en uitgroeien tot een grootschalig regionaal conflict. Het resultaat was een moeilijk telefoongesprek, een "schreeuwend gesprek" om 19.00 uur, met premier Netanyahu, dat hier op N12News werd onthuld.
"Het was een vreselijk gesprek, Trump viel Bibi echt aan," aldus een Israëlische bron die op de hoogte was van de details van het gesprek. Volgens dezelfde bron bekritiseerde de Amerikaanse president Netanyahu, gebruikte hij diverse scheldwoorden en eiste hij dat hij onmiddellijk afzag van zijn voornemen om Beiroet aan te vallen en de onderhandelingen met Iran niet te "laten mislukken". Netanyahu zou het gesprek zeer bezorgd hebben verlaten, uit angst dat de bewegingsvrijheid van het Israëlische leger in Libanon onder druk van het Witte Huis aanzienlijk zou worden ingeperkt.

Foto AP
Het Iraanse belang: de redder van Libanon
Waarom is Iran zo dringend geneigd het staakt-het-vuren in Libanon te koppelen aan zijn relatie met de VS? Het antwoord ligt waarschijnlijk in de verzwakkende positie van Iran binnen Libanon. De gemiddelde Libanees – en niet alleen de christen of soenniet, maar ook de sjiiet – ziet Iran als de voornaamste oorzaak van de verwoesting van hun land. Iran wordt gezien als een land dat met de levens van miljoenen mensen speelt voor eigen gewin.
Om dit narratief te veranderen, probeert Iran zichzelf neer te zetten als degene die "de Israëliërs heeft tegengehouden". Als het erin slaagt Israël te dwingen de aanvallen op Dahiyeh te staken, zal het de Libanese bevolking kunnen vertellen: "Wij hebben jullie misschien in de oorlog betrokken, maar wij zijn de enigen die jullie eruit kunnen halen en de volledige verwoesting van Beiroet kunnen voorkomen."
Dit is een strijd om de legitimiteit van Hezbollah. De organisatie, die, in tegenstelling tot de Tweede Libanonoorlog in 2006, er deze keer volledig in faalde Libanon te verdedigen, bevindt zich in een strategisch dilemma. Het Israëlische leger (IDF) verplettert systematisch de dorpen in het zuiden, in wat Hamo beschrijft als de "Azatisering" (van het woord Gaza) van Zuid-Libanon. De angst om Dahiyya in een puinhoop te veranderen zoals Jabaliya of Beit Hanoun is de drijfveer achter Hezbollahs noodkreet aan de Iraniërs: "Kom ons helpen het vuur te stoppen."

De verwoesting in Beiroet na de aanslagen in Zuid-Libanon. Foto Reuters
Maar terwijl de sjiitische as probeert te overleven, klinken er onder de oppervlakte compleet andere stemmen. Recente peilingen schetsen een opvallend beeld: ongeveer 75% van de Maronieten, meer dan 50% van de soennieten en een overweldigende meerderheid van de Druzen in Libanon willen een vredesakkoord met Israël. De Libanese kloof is niet langer alleen politiek, maar existentieel.
Op sociale media en de Libanese televisie duiken stemmen op die voorheen ondenkbaar waren. "Vrede zal er komen, en normalisatie zal er komen", zegt een Libanese burger in een video die viraal is gegaan. "We willen naar Israël en Tel Aviv, en ik wil een glas whisky drinken in Tel Aviv. En wie daar een probleem mee heeft, laat ze het ons maar eens laten zien."
Deze onverbloemde stemmen duiden op één ding: een gebrek aan angst. Mensen zijn de absolute controle van Hezbollah beu, die hen meesleept in oorlogen die niet de hunne zijn. Tot tweeënhalf jaar geleden was zo'n uitspraak ongebruikelijk, een die onlogisch klonk om publiekelijk te horen van iemand die in Libanon woont. Nu, geconfronteerd met de zwakte van Hezbollah en de verwoesting in het zuiden, zijn de dammen doorbroken.
Tussen wanhoop en hoop: wat nu?
De realiteit in Libanon is ondraaglijk. Tussen de 800.000 en 1,1 miljoen mensen zijn ontheemd. Ze wonen in scholen, tenten en christelijke wijken in Beiroet, wat leidt tot explosieve religieuze en sektarische spanningen. Elite christenen zien de komst van Hezbollah-leden naar hun wijken als een last en een bedreiging, en deze wrijving dreigt de demonen van de burgeroorlog opnieuw aan te wakkeren.
Kan Israël een "totale overwinning" verwachten? Hamo legt uit dat dit volgens hem een kinderlijke verwachting is. Hezbollah is, net als Hamas, een diepgewortelde organisatie die niet zomaar van de ene op de andere dag zal verdwijnen. Het werkelijke doel is anders: de militaire zwakte van de organisatie benutten om de soevereiniteit van de Libanese staat en het Libanese leger te versterken.
"Israël heeft Hezbollah de afgelopen twee jaar buitengewoon verzwakt", zegt Hamo. "Het is een organisatie die nog maar een schim is van wat ze ooit was." Het doel is om een situatie te creëren waarin Hezbollah gedwongen wordt te vechten voor zijn plaats binnen het Libanese politieke systeem, zonder het doorslaggevende voordeel van de militaire vleugel die "het land in zijn greep houdt".
We staan op een historisch kruispunt. De ene kant vecht om Libanon onder Iraanse heerschappij te houden, en de andere kant – waaronder de VS, Israël en grote delen van de Libanese bevolking – vecht voor een andere toekomst. De weg ernaartoe is nog steeds bezaaid met obstakels, met staakt-het-vuren die mislukken en met politieke overwegingen van leiders in Washington en Jeruzalem. Maar misschien beginnen de Libanezen voor het eerst in decennia te geloven dat de vijand niet degene is die ten zuiden van de grens zit, maar degene die zich in Beiroet en Teheran bevindt. In het Midden-Oosten is geduld nodig. Heel veel geduld.





Opmerkingen