Slecht bericht: meer Israëlische academici vertrekken naar het buitenland en minder keren terug, blijkt uit gegevens van het CBS

Tel Aviv Universiteit, Foto TAU

Israël kampt met een toenemende braindrain in de academische wereld: sinds 2023, het jaar dat de oorlog met Hamas begon, zijn er volgens gegevens van het CBS meer academici het land uit vertrokken dan teruggekeerd. Deze trend is het sterkst in de STEM-vakgebieden (wetenschap, technologie, engineering en wiskunde), wat zorgen baart over de mogelijke schade op lange termijn aan onderzoek, innovatie en de economie, melen de kranten.

Volgens gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek is het aantal Israëlische academici dat naar Israël terugkeert sinds 2022 gedaald, terwijl het aantal academici dat in het buitenland woont sinds 2023 juist is gestegen . Vanaf 2023 is het aantal vertrekkende academici voor het eerst in vele jaren zelfs groter dan het aantal terugkerende academici.

De gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) tonen een aanhoudende daling in de afgelopen jaren van het aantal academici dat Israël verliet en langer dan drie jaar in het buitenland woonde. In 2023 keerde deze trend echter om en steeg het aantal, zij het gematigd. Tegelijkertijd is er een daling te zien in het aantal academici dat naar Israël terugkeert. In 2023 was de daling sterk, en hoewel de daling zich in 2024 voortzette, was deze minder uitgesproken.

Volgens cijfers uit 2024 woonden 54.778 afgestudeerden van Israëlische hogeronderwijsinstellingen al drie jaar of langer in het buitenland. De gegevens hebben betrekking op afgestudeerden van 1990 tot en met 2018. Van degenen die in het buitenland wonen, is 11,9% van de gepromoveerden, 8,1% van de afgestudeerden met een master in de geneeskunde, 5% van de afgestudeerden met een masterdiploma en 6,4% van de afgestudeerden met een bachelordiploma.

De meeste afgestudeerden die in het buitenland wonen, komen uit welvarende plaatsen, met name Ramat Hasharon, Omer, Even Yehuda, Tel Aviv, Zichron Yaakov, Herzliya, Raanana, Haifa, Kfar Saba, Kochav Yair, Karmiel en Hod Hasharon.

De gegevens tonen aan dat het aandeel mensen dat drie jaar of langer in het buitenland woont, bijzonder hoog is onder afgestudeerden in STEM-richtingen, waaronder wiskunde, statistiek, natuurwetenschappen en architectuur, vergeleken met andere disciplines: 1,6 keer hoger op bachelorniveau, 2,4 keer hoger op masterniveau en 2,5 keer hoger op doctoraalniveau.

Het rapport laat ook zien dat, onder bachelordiplomahouders, met name afgestudeerden in muziek (25,8%), Engelse taal en literatuur (19,9%) en wiskunde (14,2%) een hoog percentage in het buitenland woonden. Onder afgestudeerden met een master in de geneeskunde bleef het percentage in het buitenland wonen relatief hoog, namelijk 8,4%, vergelijkbaar met voorgaande jaren. Op masterniveau in het algemeen werden ook hoge percentages geregistreerd onder afgestudeerden in muziek (21,8%) en internationale betrekkingen (15,3%).

De Israëlische academische wereld investeert enorme middelen in de opleiding van de meest briljante geesten, en het land verliest ze op een cruciaal moment. Foto Ido Erez

De meeste Israëliërs die in het buitenland wonen, hebben een bachelordiploma van een universiteit (7,8%), een aanzienlijk hoger percentage dan afgestudeerden van hogescholen (5,6%), de Open Universiteit (5,2%) en lerarenopleidingen (2,2%).

De auteurs van het rapport merkten op dat er sinds 2024 een toename is van het aantal nieuwe vertrekken uit Israël en een afname van het aantal terugkeerders na een langdurig verblijf in het buitenland. Een nadere analyse van de bevindingen laat zien dat het percentage Joden dat in het buitenland woont hoger is dan dat van Arabieren, respectievelijk 6,2% tegenover 2,3%, en dat het aandeel mannen hoger is dan dat van vrouwen, respectievelijk 7,6% tegenover 5,2%.

Tegelijkertijd werd onder degenen die zes tot negen jaar na het behalen van hun diploma in het buitenland woonden, een gematigde neerwaartse trend waargenomen.

De Raad van Voorzitters van Israëlische Onderzoeksuniversiteiten reageerde als volgt: "De gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) zijn een wake-up call en een ernstig waarschuwingssignaal voor beleidsmakers. Wanneer ongeveer een kwart van de gepromoveerden in de wiskunde en informatica ervoor kiest om in het buitenland aan hun carrière te werken, verliest de staat Israël gestaag zijn concurrentievoordeel. De Israëlische academische wereld investeert aanzienlijke middelen in de opleiding van de meest briljante geesten, en het land verliest ze op een cruciaal moment."

"Dit is een directe klap voor de groeimotoren van de Israëlische economie, voor de veiligheid, voor de hightechsector en voor onze nationale veerkracht. Zonder onmiddellijke investeringen in onderzoeksfaciliteiten en in het creëren van zekerheid voor jonge onderzoekers, zullen we de wereld blijven voorzien van de beste wetenschappers, in plaats van dat zij hier onze toekomst opbouwen," voegde de raad eraan toe.