Trump geeft Iran enkele dagen om de machtsstrijd te beëindigen en de vredesbesprekingen te hervatten, schrijft Barak Ravid in Axios

Foto-illustratie Sarah Grillo / Axios.

President Trump geeft de strijdende facties in Iran een korte periode om zich te verenigen achter een samenhangend tegenbod – anders loopt het staakt-het -vuren dat hij dinsdag verlengde af, zo vertellen drie Amerikaanse functionarissen aan Axios.

• "Trump is bereid om nog drie tot vijf dagen een staakt-het-vuren te geven om de Iraniërs de kans te geven zich te herpakken," aldus een Amerikaanse bron die op de hoogte is van de zaak. "Het zal geen onbeperkte periode zijn."

Waarom dit belangrijk is: Trumps onderhandelaars geloven dat een akkoord om de oorlog te beëindigen en de resterende onderdelen van het Iraanse nucleaire programma aan te pakken nog steeds haalbaar is. Maar ze vrezen ook dat er in Teheran niemand is die bevoegd is om ja te zeggen.

• Opperleider Mojtaba Khamenei communiceert nauwelijks. De generaals van de Revolutionaire Garde, die nu de controle over het land hebben, en de Iraanse burgeronderhandelaars staan ​​openlijk lijnrecht tegenover elkaar wat betreft de strategie.

• "We zagen dat er binnen Iran een absolute breuk bestaat tussen de onderhandelaars en het leger – geen van beide partijen heeft toegang tot de opperste leider, die niet reageert," aldus een Amerikaanse functionaris.

Achter de schermen: Amerikaanse functionarissen begonnen de verdeeldheid voor het eerst te zien na de eerste ronde van gesprekken in Islamabad, toen duidelijk werd dat de commandant van de Revolutionaire Garde, generaal Ahmad Vahidi, en zijn ondergeschikten veel van wat de Iraanse onderhandelaars hadden besproken, hadden verworpen.

• De verdeeldheid kwam afgelopen vrijdag aan het licht. Toen minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi de heropening van de Straat van Hormuz aankondigde , weigerde de Revolutionaire Garde (IRGC) dit te implementeren en begon hem openlijk aan te vallen.

• In de dagen die volgden, gaf Iran geen inhoudelijk antwoord op het laatste Amerikaanse voorstel en weigerde het zich te verbinden tot een tweede gespreksronde in Pakistan.

De intrige: De breuk is deels een gevolg van de Israëlische liquidatie in maart van Ali Larijani , de voormalige secretaris van de Iraanse Hoge Nationale Veiligheidsraad.

• Larijani had het gezag en het politieke gewicht om de besluitvorming in Iran bijeen te houden.

• Zijn vervanger, Mohammad Bagher Zolghadr, wiens taak het is om de coördinatie tussen de Revolutionaire Garde, de civiele leiding en de opperste leider te verzorgen, is niet effectief, aldus een Amerikaanse functionaris.

Belangrijkste nieuwsfeiten: De afgelopen 48 uur waren buitengewoon frustrerend voor het Witte Huis, met name voor vicepresident Vance , die zijn koffers al had gepakt voor een tweede ronde vredesbesprekingen in Islamabad.

• In plaats daarvan moest hij wachten tot de generaals van de Revolutionaire Garde, die nu de macht in Iran in handen hebben, parlementsvoorzitter Mohammad Bagher Ghalibaf en Araghchi toestonden naar Pakistan te reizen voor een ontmoeting.

Maandagavond leken de Iraniërs de Pakistaanse bemiddelaars groen licht te hebben gegeven voor gesprekken. Dinsdagochtend was dat signaal echter verdwenen en vervangen door de eis dat de VS de zeeblokkade zouden opheffen.

• Air Force Two stond urenlang op het platform van Joint Base Andrews, klaar voor vertrek, totdat duidelijk werd dat de reis niet door zou gaan.

• De Witte Huis-gezanten Steve Witkoff en Jared Kushner, die van Miami naar Islamabad zouden vliegen, namen in plaats daarvan een regeringsvliegtuig naar Washington.

Dinsdagmiddag overlegde Trump met zijn nationale veiligheidsteam: Vance, Witkoff, Kushner, minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio, minister van Defensie Pete Hegseth, CIA-directeur John Ratcliffe, voorzitter van de Joint Chiefs of Staff generaal Dan Caine en andere hoge functionarissen.

• Sommige van Trumps eigen adviseurs wisten vooraf niet welke kant hij op zou gaan: een massale aanval op de Iraanse energie-infrastructuur, of meer tijd voor diplomatie. Uiteindelijk koos hij voor het laatste.

• "De ernst van de breuk werd de afgelopen dagen duidelijk, en de vraag was: heeft het nog wel zin om zo naar Islamabad te gaan?", aldus een Amerikaanse functionaris. "Daarom is besloten om de diplomatieke inspanningen nog wat meer tijd te geven."

Tussen de regels door: Verschillende Amerikaanse functionarissen en medewerkers van Trump trokken dezelfde conclusie: de president vindt dat de VS militair gezien alles bereikt heeft wat er te bereiken valt en wil een einde maken aan de steeds impopulairder wordende oorlog. Hij zal de oorlog niet hervatten voordat hij alle andere opties heeft uitgeput.

• "Het lijkt er zeker op dat Trump geen militair geweld meer wil gebruiken en heeft besloten de oorlog te beëindigen," aldus een Amerikaanse bron dicht bij Trump.

Ja, maar: als de Pakistaanse bemiddelaars er niet in slagen om binnen Trumps termijn Iraanse deelname te verkrijgen, komt de militaire optie weer op tafel.

Waarop te letten: Amerikaanse functionarissen en Pakistaanse bemiddelaars wachten erop dat Khamenei de komende dag of twee zijn stilte verbreekt en zijn onderhandelaars een duidelijke opdracht geeft om terug te keren naar de onderhandelingstafel, aldus een regionale bron die bekend is met de bemiddelingspogingen en een Israëlische bron die op de hoogte is van de gesprekken.

Stand van zaken: Het verlengen van het staakt-het-vuren heeft Trump wat onderhandelingsmacht gekost. Hij gelooft dat de marineblokkade die hij heeft gehandhaafd dit ruimschoots zal compenseren, en beweert dat de Iraniërs "hongerig zijn naar geld" en zelfs hun leger en politie niet kunnen betalen.

• In een bericht op Truth Social dinsdagavond maakte Trump duidelijk dat de blokkade zijn belangrijkste drukmiddel is. "Iran wil de Straat van Hormuz niet gesloten hebben, ze willen hem open zodat ze 500 miljoen dollar per dag kunnen verdienen", schreef hij. "Ze zeggen alleen dat ze hem gesloten willen hebben omdat ik hem volledig heb geblokkeerd (gesloten!), dus ze willen alleen maar gezichtsverlies voorkomen."

• "Vier dagen geleden kwamen mensen naar me toe en zeiden: 'Meneer, Iran wil de Straat van Taiwan onmiddellijk openstellen'", voegde Trump eraan toe. "Maar als we dat doen, kan er nooit een akkoord met Iran komen, tenzij we de rest van hun land opblazen, inclusief hun leiders!"