Volkswagen, ooit de droomwerkgever van Duitsland, wordt nu geconfronteerd met ontslagen, sluitingen en een opstand van werknemers

Werknemers in een Volkswagen-fabriek. Foto Ynet

Volkswagen , ooit beschouwd als een van de meest stabiele en aantrekkelijke werkgevers in Duitsland, bevindt zich in een van de diepste crises uit zijn geschiedenis. Tienduizenden banen staan ​​op het spel, fabrieken dreigen te sluiten en de relatie tussen management en werknemers verslechtert sterk, meldt Ynet.

De confrontatie barstte openlijk los tijdens een recente bedrijfsbijeenkomst in Wolfsburg, waar Daniela Cavallo, hoofd van de machtige ondernemingsraad van Volkswagen, CEO Oliver Blume ervan beschuldigde dat hij de werknemers niet had verteld hoe ernstig de situatie was geworden.

"Je kunt niet samenwerken met een CEO die zijn werknemers niet vertelt hoe de situatie er werkelijk voor staat," zei Cavallo, onder applaus van de ongeveer 10.000 werknemers.

Haar opmerkingen volgden op berichten vanuit het hoofdkantoor van het bedrijf dat Volkswagen uiteindelijk nog eens 50.000 banen zou kunnen schrappen, waardoor het totale aantal geschrapte functies binnen de groep mogelijk oploopt tot ongeveer 100.000, waarvan minstens de helft in Duitsland.

Blume probeerde die cijfers te bagatelliseren door ze te omschrijven als een theoretische berekening in plaats van een formeel doel, maar zijn weigering om grootschalige bezuinigingen uit te sluiten, stelde de werknemers niet gerust.

Werknemers stellen dat de problemen van Volkswagen vooral voortkomen uit jarenlange slechte strategische beslissingen en het onvermogen van het management, met name de vorige leiding, om snel genoeg de overstap naar het elektrische tijdperk te maken. Ze klagen er ook over dat het bedrijf niet duidelijk heeft uitgelegd hoever het van plan is te gaan met kostenbesparingen.

Geruchten over duizenden extra ontslagen en de mogelijke sluiting van vier Duitse fabrieken hebben tot grote woede onder het personeel geleid. Een Volkswagen-medewerker in Wolfsburg vertelde het Duitse persbureau dat werknemers het gevoel hadden dat hun banen en status enkel werden gebruikt om de balans van het bedrijf te verbeteren.

Blume zelf heeft een steeds somberder beeld geschetst. In een interne videoboodschap aan medewerkers zei hij dat de verkoopvolumes en winstmarges van Volkswagen te laag waren om de investeringen te financieren die nodig zijn voor nieuwe technologieën, producten en fabrieken.

"De situatie is ernstiger dan kritiek," zei hij.

CEO Oliver Blume. Foto Ynet

Werknemers en management zien twee verschillende crises.

De kern van het conflict wordt gevormd door een groeiende kloof tussen de beoordeling van de toestand van Volkswagen door het management en die van veel werknemers.

Een topman van het bedrijf vertelde Die Zeit dat het management de urgentie wellicht niet duidelijk genoeg had gecommuniceerd, maar zei dat drastische maatregelen onvermijdelijk waren.

"Het is duidelijk dat drastische maatregelen nodig zijn om het bedrijf te redden, waaronder massale ontslagen en fabriekssluitingen", aldus de directeur. "De werknemers begrijpen de ernst van de situatie niet. Ze beschouwen deze grote crisis nog steeds als iets romantisch dat op gewone wijze kan worden opgelost."

Cavallo verwerpt die benadering. Ze betoogt dat Volkswagen nooit zomaar een bedrijf is geweest dat uitsluitend door marktwerking wordt beheerst en dat werknemers altijd een belang hebben gehad in de identiteit en de toekomst van het bedrijf.

"Ons vertrouwen in het management en in voorzitter Blume is geschaad," zei ze. "Misschien kan het nog hersteld worden, maar het is zeker beschadigd."

Ze omschreef de herstructurering als "een aanval op de werknemers" en voegde eraan toe: "In plaats van ons het licht aan het einde van de tunnel te tonen, wijst het management ons simpelweg de weg naar de lichten van de trein die met volle snelheid op ons afkomt."

De bezuinigingsplannen van Volkswagen gaan veel verder dan alleen het verminderen van het personeelsbestand. Het bedrijf overweegt meer dan 2.000 interne subsidies en voordelen te schrappen, de productiekosten te verlagen, onrendabele modellijnen af ​​te bouwen, een wervingsstop in te voeren en oudere werknemers aan te moedigen vervroegd met pensioen te gaan of deeltijds te gaan werken.

De eerste grote ontslagronde is al begonnen. Ongeveer 50.000 banen worden geschrapt bij Volkswagen, Audi en Porsche, waaronder 35.000 bij het kernmerk Volkswagen. Zo'n 37.000 werknemers hebben al een ontslag- of vervroegde pensioenregeling getekend.

De Duitse autocrisis treft het vlaggenschip van het land.

De problemen van Volkswagen weerspiegelen een bredere crisis in de ooit zo dominante Duitse auto-industrie.

Jarenlange hoge energieprijzen, logistieke verstoringen en leveringsproblemen hebben de kosten opgedreven, terwijl het Amerikaanse tariefbeleid onder president Donald Trump nog een extra laag onzekerheid heeft toegevoegd. Maar de grootste uitdaging op de lange termijn komt uit China.

Duitse fabrikanten hebben daar marktaandeel verloren doordat Chinese consumenten steeds vaker binnenlandse merken kopen. Tegelijkertijd zijn Chinese autofabrikanten uitgegroeid tot geduchte concurrenten op de wereldmarkt, met name op het gebied van elektrische voertuigen, waar ze veel Duitse bedrijven op het gebied van technologie, schaal en prijsstelling hebben overtroffen.

Voor Volkswagen is die omslag bijzonder pijnlijk geweest. Het bedrijf moet nu fors investeren in nieuwe technologie, terwijl de lagere winst de mogelijkheden daartoe juist beperkt.

Blume is al vier jaar in functie en kwam met hoge verwachtingen aan. Hij werd gezien als een Volkswagen-insider: hij groeide op in de buurt van het hoofdkantoor van het bedrijf, zijn vader had een supermarkt in de Porschestraat in Wolfsburg en zijn eerste auto was een Volkswagen Kever.

Maar hij erfde een bedrijf dat al in de problemen zat. Sinds zijn aantreden is de aandelenkoers van Volkswagen met ongeveer de helft gedaald en zijn de winsten al tien kwartalen op rij afgenomen.

Zelfs symbolen van het bredere Volkswagen-imperium hebben het zwaar te verduren gehad. VfL Wolfsburg, de voetbalclub die door de groep wordt gesteund, degradeerde aan het einde van vorig seizoen naar de tweede divisie van Duitsland.

Blume probeert nu een van Duitslands belangrijkste industriële bedrijven, een groep met zo'n 600.000 werknemers, uit een langdurige neergang te halen. Zijn antwoord is een agressieve herstructurering. Het personeel heeft hierop gereageerd met wantrouwen en verzet.

Die confrontatie zal naar verwachting escaleren.

Nedersaksen, de Duitse deelstaat die de op één na grootste aandeelhouder van Volkswagen is, heeft al aangegeven zich tegen fabriekssluitingen te zullen verzetten. De deelstaatleiders stellen dat eerst alle alternatieven onderzocht moeten worden, waaronder het ombouwen van sommige fabrieken en werknemers naar de productie van wapens en munitie voor het Duitse leger en andere strijdkrachten.

Voor Volkswagen draait de crisis niet langer alleen om dalende winsten of een teruglopende verkoop van elektrische auto's. Het is een strijd geworden over wat voor soort bedrijf het wil zijn, hoeveel van zijn traditionele sociale model het kan behouden en hoever het management bereid is te gaan om het concurrentievermogen te herstellen.

Het kernprobleem is dat leidinggevenden er steeds meer van overtuigd zijn dat alleen drastische bezuinigingen de groep kunnen redden, terwijl veel werknemers diezelfde bezuinigingen juist zien als bewijs dat het management het personeel opoffert voor mislukkingen die het zelf heeft veroorzaakt.